Sefalet, adaletsizlik, haksızlık, sömürü, insan yerine konulmamak doğu toplumlarının adeta kaderi olmuştur. Bunu yaşatan sadece zalimler değildir. Zalimin gün gelir soyu tükenir. Doğu toplumunun kaderi olan bu şeyleri yaşatan doğu toplumunun ta kendisidir. Gücü ele geçirdikten itibaren çoğu zalimleşmiş, ‘Böyle gelmiş böyle gider’ dercesine ezmeye devam etmiş.

Hani bir söz vardır, ‘Kölenin en büyük düşmanı, gene kölelerdir’ diye. İşte bu sözün sapasağlam yaşadığı iklimdir doğu kültürü. İnsanlar eziliyormuş, hakları gasp edilirmiş hiç umurunda değildir çoğu doğu insanının.

Doğu insanın ihtiyaç duymadığı en büyük şey düşünmektir; en çok ihtiyaç duyduğu şeyse inanmaktır. Düşünmeye ihtiyaç duymadığı için, düşün yetisi gelişmemiştir. Düşün yetisi gelişmediği için de kendi başına kararlar alamaz. Ya ağası, ya şeyhi, ya da siyasi lideri onun yerine düşünür, onun için kararlar alır. ‘O, ne eylerse güzel eyler; bizim için en güzelini yapar’ der ve buna inanır…

Böyle olunca sürer gider, doğu toplumlarının kaderi…

*

Suriyeli yazar Nihad Siris’ten ‘Sessizlik ve Gürültü’ adlı kitabı okudum.

Size bir şey diyeyim mi? Harika bir kitap. Ben, çok beğendim.

Böylesine güzel bir kitabı, Türkçe’de yayımladığı için Jaguar Kitap’a çok teşekkür ederim.

‘Sessizlik ve Gürültü’, distopya ile gerçekliğin kesiştiği bir kitaptır.

Kitabın kahramanı Fethi Şiyn otuzlu yaşların başında onurlu bir duruşa sahip bir yazardır. Ülkesi bir dikta lideri tarafından yönetilmektedir. Halk liderine bir koyun gibi itaat etmektedir. Fethi Şiyn, doğu halklarının bu itaatseverliğini sorgular, yakınır, yönetim yazılarından memnun kalmadığı için sorunlar yaşar… Lema adındaki bir kadınla güzel bir aşk yaşar, sımsıcak anlar geçirir. Lema da Fethi gibi onurlu birisidir.

*

‘Sessizlik ve Gürültü’,

Jaguar Kitap’tan çıkıyor. Çevirmen, Rahmi Er. Türü, roman. Sayfa sayısı, 158.

*

Kitabın arka kapak yazısı:

“Yazar Fethi Şiyn, ülkenin mutlak hâkimi olan Lider’in iktidara gelişinin yirminci yıl kutlamalarının yapıldığı sıcak bir güne açar gözlerini. Tıpkı diğer sabahlarda olduğu gibi, propaganda şarkılarının gümbürtüsü sloganların kükreyişine karışmıştır. Düşündüklerini baskı nedeniyle yazamayan ama istenildiği gibi yazmaya da yanaşmayan ve sessiz kalan Şiyn, ülkenin doğal gerçekliği haline gelmiş bunaltıcı karmaşadan bir parça uzaklaşabilme umuduyla kendisini sokağa atar. Ne var ki polis tarafından dövülen bir öğrenciyi kurtarmaya çalıştığında “uzun bir gün”ün başlangıcında olduğundan habersizdir.

Şiyn, “bilinmeyen” bir Arap ülkesindeki zamanın ruhunu ve baskının şiddetini gösteren acı olaylara tanık olur. Lider için yanıp tutuştuğunu sandığı halkın ona fısıldayarak anlattıklarını dinler. İktidarın propaganda faaliyetlerinin işleyişini ve onu kendi sessizliğinden çıkarma planlarını öğrenir. Sadece bir gün içinde, bir devrin sinsi zalimliğinin ne denli korkutucu boyutlara ulaşabileceğini görür ve gösterir.

Modern Arap edebiyatının aykırı yazarı Suriyeli Nihad Sîris’in, distopya ile gerçekliğin kesiştiği incecik bir çizgide zarafetle yürüyen romanı Sessizlik ve Gürültü’yü Rahmi Er, Arapça aslından çevirdi.”